Wie moet precies wat doen? Dat soort beslissingen maken is bij uitstek de taak van jou als leider. Maar dat is lang niet altijd simpel. De meesten van ons zijn gewend om hard en veel te werken en dan is delegeren per definitie onnatuurlijk.
Stel je voor: je hebt een stapel post op je bureau liggen. Die enveloppen moeten worden opengemaakt. Ga je dat zelf doen of ga je dat delegeren? Iedereen heeft daar z’n eigen ideeën over. Misschien hoor je het jezelf al zeggen: ‘Natuurlijk ga ik zelf mijn eigen enveloppen openmaken.’ Dus ook jij hebt een ingebouwd idee over wat je wel en wat je niet zou moeten delegeren. En je bent niet de enige. Als je een baas hebt, heeft hij of zij er ook ideeën over. Je medewerkers hebben hun eigen mening, maar zelfs de werkcultuur waarin je nu werkt en de cultuur waarin je bent opgegroeid doen een duit in het zakje. Honderden meningen en ideeën dus, die lang niet altijd met elkaar overeenkomen. Lekker verwarrend.
Waarom blijft delegeren vaag?
Delegeren is ondertussen niet een onderwerp waar veel over wordt gepraat. En daarmee blijft het vaag. Je voelt ergens wel aan wat je zelf zou willen en ook wat acceptabel is voor de mensen om je heen. Maar de meeste mensen denken weinig bewust na over wat nu goed en verstandig is als het gaat om delegeren. Sterker nog: veel leiders voelen zich zelfs een beetje schuldig over delegeren. Misschien geven ze dat pas na een borrel of twee toe, maar dat maakt het probleem niet minder groot.
Ook onbewuste emoties kunnen je enorm saboteren. Zeker als het gaat om taken die je zelf niet echt leuk vindt om te doen, kun je het gevoel hebben dat je daar ook je medewerkers niet mee zou moeten opzadelen. En dus doe je het maar weer zelf. Die vaagheid in ons denken aan de ene kant en de onderliggende emoties aan de andere kant maken het lastig om goede en productieve beslissingen te nemen over wat je nu wel en niet zou moeten delegeren.
Wanneer wordt delegeren aantrekkelijk?
Tijd om dat een stuk helderder te maken. Als je met een gerust hart en zonder enige schaamte taken aan je team kunt overdragen, wordt delegeren opeens aantrekkelijk. En ook niet gek: als daar taken bijzitten die je zelf niet leuk vindt om te doen, raak je na het delegeren opeens in je eigen werk een brok weerstand kwijt. Zo maak je energie en tijd vrij, die je dan mooi kunt investeren in andere dingen waar je nu waarschijnlijk niet eens aan toekomt. Gelukkig is er een goede oplossing voor vaagheid, namelijk: nadenken. Beter nadenken, anders nadenken, misschien heb je zelfs een complete paradigm shift nodig.
Door vage gedachten helder en duidelijk te maken, wordt alles makkelijker. Ook delegeren.
We moeten dus op zoek naar een min of meer objectieve maatstaf om te bepalen wat je zou moeten delegeren. Stel je voor dat je een duidelijke regel kunt vinden die je precies vertelt wanneer je iets moet delegeren, dan maakt het niet zoveel meer uit of het een taak is die je wél leuk vindt of juist niet leuk. Zodra je een objectieve regel hebt, spelen de emoties van jezelf en mensen om je heen niet meer de hoofdrol. Dan is het gewoon klip en klaar dat je het wel móét delegeren.
Maar hoe vind je zo’n regel die je dat helder vertelt?
Verlies maken door geld te besparen
Waar veel leiders tegen aanlopen als ze nadenken over delegeren, is dat ze te weinig bedrijfseconomisch kijken en te veel laten afhangen van de cultuur, verwachtingen en emoties van henzelf en andere mensen. Een effectieve organisatie heeft goed bijgewerkte begrotingen en een sluitende boekhouding. Daardoor is precies bekend wat alles kost.
De hypotheek voor de gebouwen staat duidelijk op papier, de maandelijkse leasekosten van alle machines, de inkoop van materialen, het totale plaatje van het hele wagenpark – alles wordt letterlijk tot op twee cijfers achter de komma vastgelegd. Alleen zal dat in steeds meer bedrijven niet meer zijn dan 40 à 50% van alle kosten. De rest van het geld gaat op aan personeel. Sterker nog: huisvesting is vaak ook voor een groot deel personeelskosten. En natuurlijk zijn ook de totale personeelskosten wel bekend bij de CFO of de accountant.
Maar bijna niemand weet wat hijzelf per uur kost . Dat simpele feit maakt het vrijwel onmogelijk om op de werkvloer steeds de juiste beslissingen te nemen. Zeker als het gaat om het werk zo optimaal mogelijk te verdelen.
Hoe begin je met slim delegeren?
Om slim en helder te delegeren helpt het om te beginnen met het uitrekenen van ‘je getal’, dat is het bedrag dat jij per uur kost voor je werkgever of voor je eigen onderneming. Als jij je getal niet kent, ga je rare optimalisaties maken: ‘Ik rij wel even via Zwolle naar Utrecht, dan kan ik die bestelling daar ophalen. Dat scheelt me mooi de kosten van een koerier. En ik ben nu toch al onderweg.’ De extra anderhalf uur die je dan onderweg bent kost misschien wel het dubbele van wat je bespaart, maar omdat je je getal niet weet, komt die gedachte nooit bij je op. En zo denk je geld te besparen, terwijl je eigenlijk flink verlies maakt met die ene beslissing. En hoeveel van dat soort beslissingen maak je per jaar?
En het kan nog erger: managers krijgen een salaris, maar veel ondernemers denken in hun hoofd dat hun eigen werktijd gratis is. Ze krijgen toch niet meer geld als ze overuren maken. Dat het inhuren van extra personeel geld kost, is wel meteen duidelijk. Als je denkt dat jouw uren gratis zijn, kun je snel geld verdienen door dat extra werk toch nog even zelf te doen. Bijvoorbeeld ’s avonds of in het weekend.
Heb je tijd geinvesteerd in waardevolle zaken?
Maar als je tegelijkertijd niet toekomt aan het maken van een nieuw marketingplan of het uitzoeken en oplossen van allerlei vage problemen op de afdeling Planning, dan is het nog maar de vraag of je je tijd wel hebt geïnvesteerd in de meest waardevolle activiteiten. Misschien kost zelf een extra uur dozen inpakken je geen extra salaris, maar je
loopt wel de mogelijkheid mis om diezelfde tijd te steken in werk dat veel meer geld op zou leveren. Dat geld loop je dus wel degelijk mis – veel meer dan een uurtje salaris.
Dus ook als je het lekker vindt om hard te werken en veel taken af te tikken, is het de moeite waard om helder voor ogen te houden bij welk werk jouw tijd en energie het grootste rendement oplevert. Voor je organisatie, je team, maar zeker ook voor jezelf.
Bron: Schaamteloos delegeren
Door: Taco Oosterkamp




