In dit artikel introduceert vitaliteitsexpert Colin Cleeren het 5F-model: een praktisch raamwerk om weekroutines bewust vorm te geven op basis van energiemanagement, data en scherpe keuzes. Het model vormt de kern van zijn boek Werkweek voor winnaars, waarin je stap voor stap leert bouwen aan een werkweek die past bij je doelen, waarden en belastbaarheid
Ik introduceer hier een model dat je helpt bij het vormgeven van jouw weekroutines. Dat begint met een simpel uitgangspunt dat ik van coach Jim Valvano leerde: als je elke dag iets doet dat je laat lachen, denken en voelen, dan bouw je aan iets bijzonders. Precies dat is de inzet van het 5F-model, jouw gids naar winnende weekroutines. In vijf heldere stappen leer je je week bewust ontwerpen. Lees dit artikel als de kaart bij een nieuwe route. Je krijgt het overzicht, de logica en de richting.
‘If you laugh, you think, that’s a full day. That’s a heck of day. You do that seven days a week, you’re going to have something special’.
Het 5F-model
We gaan je weekroutines in vijf simpele stappen vormgeven met het 5F-model. Het model bestaat uit: Fundamentals, Facts, Foundation, Focus, Force. Eerst leg je met Fundamentals jouw basis voor energiemanagement, zonder deze randvoorwaarden loopt alles stroef. Daarna maak je met Facts je keuzes meetbaar: je stuurt niet meer op aannames, maar op data die laten zien waar jouw tijd en energie echt naartoe gaan. Met Foundation bouw je vaardigheden en routines op met de Vital Four: Body, Brain, Behavior en Biotope, jouw praktische toolbox. In Focus kies je scherp waartegen je ja zegt – en vooral waartegen je nee zegt, zodat je week klopt met je doelen en waarden. Tot slot activeer je Force, de motor achter verandering.
Je kunt in je eigen tempo toewerken naar betere weekroutines door deze stappen te volgen. Ik leg hier alle stappen in het model op hoofdlijnen uit. In de volgende hoofdstukken diep ik ze verder uit.
Het 5F-model
Stap 1 Fundamentals: basisprincipes van energiemanagement
Dit zijn de basisprincipes van energiemanagement die nodig zijn om überhaupt goed te kunnen functioneren in je werkweek. Ze zijn van toepassing op iedereen. En ze vormen geen luxe, maar zijn randvoorwaarden of het fundament voor voldoende energie. Als deze basis wankel is, wordt het moeilijk om op andere terreinen structureel te presteren of bij te sturen. Elementen die hier aan de orde komen zijn onder andere: kernwaarden, de kracht van ritme en routines, de cycli van inspanning en ontspanning, positieve energie en positieve emoties.
Stap 2 Facts: inzicht door objectieve data
Kernbegrip: meten
Facts verwijzen naar de concrete gegevens die laten zien hoe je je tijd in je werkweek indeelt en hoe je energie zich gedurende de week ontwikkelt. Veel professionals vertrouwen alleen op gevoel of aannames, maar sturen dan op intuïtie in plaats van op inzicht. Door betrouwbare data te verzamelen via verschillende methoden krijg je niet alleen meer controle, maar ook een scherper beeld van je routines, patronen en knelpunten. Bij het vaststellen van hoe jouw werkweek eruitziet, gebruiken we verschillende meet¬methoden: vragenlijsten, journaling, tracken met tech en biometrie. De voor- en nadelen van deze methoden licht ik verder toe in hoofdstuk 7. Vervolgens gaan de hoofdstukken 9-11 in op meten en monitoren per onderwerp. Op basis van je persoonlijke doelstellingen en behoeften kun je voor jou relevante meetinstrumenten voor bijvoorbeeld je slaap, beweging, stressniveau, voedingspatroon en/of werk-privébalans gaan gebruiken om meer inzicht te krijgen in je huidige situatie.
Stap 3 Foundation: de Vital Four, je toolbox aan kennis, kunde en vaardigheden
Kernbegrip: weten
De Vital Four is de kapstok om de begrippen vitaliteit en wellbeing handen en voeten te geven. Het Vital Four-model onderscheidt vier perspectieven die van invloed zijn op je energieniveau en welzijn: Body, Brain, Behavior en Biotope. In deze hoofdstukken staan theorie, werkweekhacks en methoden om te meten en monitoren centraal. Dit is de toolbox die je gebruikt om te bouwen aan een winnende werkweek. Ieder hoofdstuk sluit af met een persoonlijk Werkweek voor Winnaars-focusplan, dat je gaat gebruiken als input voor, je raadt het al, de volgende stap: Focus.
Stap 4 Focus: keuzes maken en prioriteiten stellen
Kernbegrip: willen
Focus is de vaardigheid om je aandacht bewust te richten op datgene wat het meeste bijdraagt aan je doelen. Dit gaat over je kernwaarden, je drijfveren en de richting die je op wilt met je werkweek. In een wereld die voortdurend aan je trekt, is het soms moeilijk om je eigen regie te behouden. Centrale vragen zijn: Wat vind ik écht belangrijk? Wat wil ik echt verbeteren? Waar wil ik meer tijd en energie aan besteden? Door dit expliciet te maken, voorkom je dat de waan van de dag of externe verwachtingen regeren. Het helpt je om ‘nee’ te zeggen tegen ruis en ‘ja’ tegen alles wat bijdraagt aan het realiseren van jouw ideale werkweek. Focus bestaat uit een nulmeting van je weekroutines in het Werkweek voor Winnaars-canvas versie 1.0 en een concreet stappenplan op weg naar je gewenste weekroutines die je in je Werkweek voor Winnaars-canvas versie 2.0 kwijt kan.
Stap 5 Force: de kracht en energie voor verandering
Kernbegrip: kunnen
Force is de onderliggende kracht die jou in beweging zet en houdt. Het is de motor achter je werkweek. Force bestaat uit een combinatie van veerkracht, doorzettingsvermogen, motivatie en enthousiasme. Naast je eigen kracht kun je hulptroepen inschakelen die je helpen in het behalen van de doelstellingen. Dit ‘supportsysteem’ is belangrijker dan je denkt. Zij geven je een extra zetje als het moeilijk is en een schouderklopje als het goed gaat. Ten slotte gaan we in op de middelen (tijd, geld en energie) die je nodig hebt om je doelstellingen te realiseren.
Voorbeeld: De werkweek van Jack Dorsey
Jack Dorsey is medeoprichter en CEO van Block, een technologiebedrijf dat onder andere Square, Cash App, Tidal in portefeuille heeft. Dorsey heeft zijn week ingedeeld in themadagen. Zo minimaliseert hij het schakelen tussen verschillende thema’s en geeft hij iedere categorie werkzaamheden een vast thuis. Dit is het schema dat hij standaard hanteert:
- Maandag: management/1-op-1’s
- Dinsdag: product/engineering/design
- Woensdag: marketing/groei/communicatie
- Donderdag: partnerships/productontwikkeling
- Vrijdag: cultuur/recruitment
- Zaterdag: vrij
- Zondag: strategie/reflectie
Helaas is weinig meer bekend over hoe Dorseys dagen er voor de rest uitzien. Daar zullen we naar moeten gissen. Naast zes werkdagen heeft hij een dag waarin niet gewerkt wordt: de zaterdag.
Tot slot
Je hebt nu de routekaart in handen: het 5F-model. Je weet waar de afslag Fundamentals ligt, waarom Facts je scherpte geven, hoe Foundation je gereedschapskist vult, hoe Focus je scherpe keuzes laat maken en waarom Force jou pk’s geeft om je motor te laten draaien.
Door: Colin Cleeren
Bron: Werkweek voor winnaars – Meer focus, balans en energie door weekroutines
