Waarom kies je als organisatie voor duurzamere en planeetaardige oplossingen? Vaak begint het met één duidelijke drijfveer: zorg om het klimaat, aandacht voor gezondheid of het gevoel dat het anders moet. In dit artikel beschrijft Daniëlle de Jonge welke motivaties organisaties in beweging brengen en hoe je van bewustwording naar actie komt.
Wat zet jou in beweging?
Achter elk planeetaardig besluit zit een krachtige drijfveer. Vraag waarom iemand werk maakt van plantaardig eten, duurzame materialen of natuurvriendelijk beleid en je hoort opvallend vaak dezelfde motivaties terug. De een startte vanwege zorgen over het klimaat. De ander kon niet langer wegkijken van dierenleed. Soms gaf de gezondheid van henzelf, medewerkers of klanten de doorslag. Bij weer anderen speelde de wens om bij te dragen aan sociale rechtvaardigheid een rol. En wat blijkt: als je eenmaal ergens oog voor hebt, volgt er meer. Vaak begint het met één drijfveer en rolt daar vanzelf een hele set nieuwe inzichten achteraan. Zie het als morele bewustwording.
Wat ook kan: dat je als organisatie groenere keuzes maakt omdat wet- en regelgeving daarom vraagt. Of uit financiële overwegingen. Steeds meer bedrijven zien dat doorgaan op de huidige voet niet rendabel blijft. Juist dan is het belangrijk om te ontdekken welke drijfveer bij je past. Want die vergroot je motivatie en maakt je verhaal krachtiger dan simpelweg zeggen: ‘We doen het omdat het moet.’
Vijf thema’s waar je niet omheen kunt
In mijn boek Planeetaardige Zaken staan vijf van de meest genoemde drijfveren centraal: klimaat, natuur, dieren, gezondheid en rechtvaardigheid. Die werden ook vaak genoemd in interviews bij de organisaties die al stappen zetten richting een planeetaardige aanpak. Deze thema’s zijn geen losse flodders. Ze hangen samen, versterken elkaar en keren terug in talloze wetenschappelijke en maatschappelijke visies op duurzaamheid.
Wat deze drijfveren verbindt? De overtuiging dat de gezondheid van de planeet onlosmakelijk verbonden is met de gezondheid van mensen. Wat goed is voor bossen, bodem en biodiversiteit, is meestal ook goed voor ons lichaam en welzijn. Oftewel: wie zorgt voor de aarde, zorgt ook voor zichzelf. En voor toekomstige generaties.
Realistisch optimisme
Iedere drijfveer verdient een eigen hoofdstuk, dat begint met de vraag: wat is er eigenlijk aan de hand? Het wordt geen zwaar rapport, wel een nuchtere schets van de uitdagingen. Daarna zoom ik in op positieve ontwikkelingen die nu al gaande zijn. Denk aan organisaties die het anders doen, initiatieven die inspireren, systemen die beginnen te kantelen. Daar knapt iedereen van op!
De toon is positief, niet overdreven optimistisch. Er is genoeg reden tot zorg en minstens zoveel reden tot actie. Want oplossingen zijn er, soms al binnen handbereik. In dit boek kies ik dus voor realistisch optimisme: de problemen benoemen zonder erin te blijven hangen. Om verhalen en voorbeelden te laten zien die nu al werken in de praktijk.
Worden de drijfveren allesomvattend omschreven? Nee. Dat kan ook niet. Elk van deze onderwerpen is diep, breed en vol nuance. Wat je hier leest, zijn de hoofdlijnen waar zo ongeveer elke groene doener het over eens is. Gebaseerd op wetenschappelijke inzichten, beproefde praktijken en gedeelde waarden. Een stevige basis voor iedereen die wil weten waar het schuurt en waar het stroomt.
En ja, soms bekruipt je even een gevoel van moedeloosheid. Helemaal als je veel weet. Dan helpt het om een positieve afslag te nemen. Zoek bijvoorbeeld op ‘random acts of kindness’ op Ecosia of OceanHero — zoekmachines die bij elke zoekopdracht bomen planten of plastic uit oceanen vissen. Volg The Happy Activist op social media voor toffe filmpjes waar je vrolijk van wordt. En weet: if you stay positive in a negative situation, you win.
Het PLANT-model helpt je stap voor stap impact maken
Prioriteit geven
Wat zet jou in beweging? We starten bij het waarom. Wat maakt planeetaardige zaken zo urgent? In dit deel lees je over de thema’s klimaat, natuur, dieren, gezondheid en rechtvaardigheid. Waar wringt het en wat gaat er al goed? Dat zijn belangrijke vragen, want wie begrijpt waarom en waar verandering nodig is, creëert ruimte voor actie.
Lef tonen
Welke stap zet jij? Het begint bij keuzes durven maken. In dit deel ontdek je hoe plantaardige alternatieven eruitzien in de praktijk: van de voedseltransitie tot gifvrij werken, van natuurherstel tot innovaties rondom verspilling en materialen. Geen opgeheven vingertje, wel slimme en haalbare voorbeelden die inspireren tot andere zakelijke keuzes.
Ambities delen
Hoe wordt jouw missie aantrekkelijk? Veranderen doe je nooit alleen. In dit deel draait het om het delen van je strategische missie. Je scherpt je koers aan, versterkt de samenwerking met collega’s, vertelt verhalen die blijven hangen, herkent obstakels en verandert ze in bruggen. Zo maak je van losse ideeën een beweging met draagvlak én daadkracht.
Nieuwsgierigheid prikkelen
Wat maakt jouw aanbod onweerstaanbaar? Planeetaardig werken moet niet alleen kloppen, het moet ook aantrekkelijk zijn. In dit deel gaat het om marketing, personal branding, nudging, klantbeleving en het bouwen van communities. Hoe zorg je dat duurzame keuzes aanspreken en aanzetten tot nieuw gedrag? Hoe maak je van jouw aanbod iets wat mensen willen omarmen, delen of volgen?
Transitie versnellen
Hoe geef jij het tempo aan? De toekomst vraagt om volhouden en versnellen. Wie planeetaardig werkt, komt vroeg of laat bij de vraag: hoe nu verder? In dit deel lees je hoe je de vaart erin houdt, verankert wat werkt en ruimte maakt voor groei. Je ontdekt hoe slimme samenwerking, innovatieve keuzes en scherpe processen helpen resultaten te behalen. En hoe je de toon zet. De toekomst heeft het nodig.
Door: Daniëlle de Jonge
Bron: Planeetaardige zaken – Stampvol tips voor toekomstgerichte organsaties
